Inspirerende voorbeelden

Geen lokaal fonds is gelijk

Aanleiding voor oprichting

In de afgelopen jaren hebben we met een groot aantal lokale fondsen kennisgemaakt. Wat daarbij opvalt is dat geen lokaal fonds gelijk is. Ook de aanleiding om een lokaal fonds op te richten verschilt. Onderstaand een aantal inspirerende voorbeelden:

Werving startkapitaal

De wijze waarop lokale fondsen hun startkapitaal bij elkaar krijgen verschilt. Hierbij een aantal voorbeelden uit de praktijk:

  1. Een aantal (vermogende) particulieren wordt gevraagd een bedrag in te leggen. Met het rendement van dit bedrag kan het lokale fonds projecten ondersteunen.
  2. Er wordt een aanvraag ingediend bij een lokaal- of regionaal vermogensfonds, bijvoorbeeld Fonds1818 (omgeving Den Haag).
  3. Er wordt een obligatiefonds opgericht, voor de financiering van specifieke projecten, door bewoners van de gemeenschap die bereid zijn om geld in te leggen.
  4. Het bedrijfsleven wordt gevraagd een startdonatie te doen.
  5. De gemeente stelt een startkapitaal ter beschikking.
  6. Er wordt een lening gesloten om daarmee de start mogelijk te maken.
  7. Collectieve inkomsten worden benut voor de start van het lokale fonds. Bijvoorbeeld de inkomsten uit de exploitatie van een gezamenlijke haven of windmolenpark.
  8. Wanneer er collectieve gemeentelijke inkomsten vrijkomen, bijvoorbeeld uit de privatisering van overheidstaken, kan besloten worden dit in te zetten voor het algemeen nut via een lokaal fonds. In verschillende gemeenten is bijvoorbeeld ' de kabel'  verkocht en zijn deze inkomsten ter beschikking gesteld aan het lokale fonds.
  9. Door een slapend lokaal (vermogens)fonds te benaderen voor een fusie. 

 

Voorbeeld projecten

Een lokaal fonds wordt opgericht om de leefbaarheid te verbeteren. Leefbaarheid is een heel breed begrip. Het kan daarbij gaan om de openbare ruimte maar ook om kunst, cultuur of natuur. Ook projecten die het leven in de buurt prettiger maken kunnen hieronder vallen. Een boodschappenbus voor ouderen, een trainer voor de voetballertjes of een hondenuitlaatservice voor bejaarden bijvoorbeeld. Onderstaand een overzicht van uiteenlopende projecten die gesteund worden of werden door lokale fondsen:

  • Steun aan kwetsbaren in de samenleving.
  • Cursus voor ouderen voor het gebruik van een smartphone of tablet.
  • Aanschaf van dieren voor de kinderboerderij.
  • Kerstdiner voor ouderen.
  • Wandelroute door het dorp langs alle bijzonderheden.
  • Renovatie van het lokale museum.
  • Steun aan het opvanghuis voor dak- en thuislozen.
  • Hulp aan familie waarvan boerderij is afgebrand.
  • Organisatie van de nieuwjaarsreceptie.
  • Organisatie van een sportevenement voor familie.
  • Bijdrage aan de intocht van Sinterklaas.
  • Steun aan de instandhouding van het buurthuis.
  • Aanschaf of behoud kunstwerk(en).
  • Instandhouden of herbestemming kerk.
  • Sportactiviteiten ouderen in de openbare ruimte.
  • Aanschaf materialen sportclub.
  • Ondersteuning match event dierenasiel.
  • Sollicitatietraining (door bedrijven).
  • Natuureducatie (folder over dieren in de omgeving, voor het basisonderwijs).
  • Instandhouden lokaal feest (dag van het trekpaard).

 

Voorbeelden van betrokken gemeenten

  1. Eindhoven Fonds, via nauwe samenwerking met de financieel economisch adviseur van de gemeente.
  2. Lokaal fonds Teylingen, via de wijkregisseur gemeente Teylingen tot stand gekomen.
  3. Lokaal gemeenschapsfonds Albrandswaard, voortgekomen als idee uit overleg Toekomstvisie Albrandswaard met de gemeenschap, gemeente heeft ‘bruidsschat’ van € 24.000 meegegeven.
  4. Amstelveenfonds, heeft een convenant met de gemeente gesloten.
  5. Maastrichtfonds werkt in nauwe samenwerking met de gemeente en de vermogensfondsen in Maastricht en omstreken. 
  6. Schiedamfonds, oorspronkelijk i.s.m. de gemeente tot stand gekomen (één van de zes gemeenten waarbij het initiatief tot oprichting via de burgemeesters van de gemeenten liep).
  7. Fonds voor Oost, i.s.m. de gemeente, Ymere en AFK tot stand gekomen.
  8. Kamper Kracht Fonds, een cadeau aan de oud–wethouder.
  9. Nispen – nog geen lokaal fonds, maar oriënteert zich wel serieus -, nauwe samenwerking met gemeente Roosendaal over financieringsmodellen om plannen voor de gemeenschap door de gemeenschap vorm te geven.
  10. In Sint Michielsgestel geeft het lokaal fonds trainingen aan de gemeente over de wijze waarop zij het oplossen van vraagstukken - zoals buurtpreventie voor de veiligheid en leefbaarheid van de wijken - aan de bewoners zelf kan overlaten. 

 

Overige insprirerende voorbeelden:

  1. In een gemeente worden alle inwoners met een lintje gevraagd zich in te zetten voor het lokale fonds.
  2. In een andere gemeente heeft de burgermeester persoonlijk vijfentwintig actieve bewoners gevraagd de mogelijkheden voor het oprichten van een lokaal fonds te onderzoeken.
  3. In Den Haag en Almere zijn het niet de bewoners geweest die een lokaal fonds gestart zijn maar is het initatief vanuit de ondernemers gekomen.
  4. In een krimpgemeente wordt een lokaal fonds ingezet om de voorzieningen op peil te houden.
  5. Bij een gemeente tot stand gekomen na een fusie wordt een lokaal fonds ingezet om de saamhorigheid te bevorderen.
  6. In een gemeente is een lokaal fonds opgericht om de inkomsten uit de verkoop van tweedehands kleding te bestemmen.